Verzamelen is ook een kunst. Als ik mezelf enige borstklopperij permitteer, kan ik zeggen dat in het bezit ben van de leukste opdrachtexemplaren van de schrijver en Groninger boekverkoper Jacques den Haan. Het rijtje boeken vertelt het verhaal van een huwelijk. Het reisverhaal Rapport aan Jan Friso heeft een handgeschreven opdracht van Jacques aan zijn echtgenote: ‘Voor mijn vrouw en onze vijf goede jaren 17-11-53’. Een duplicaat van hetzelfde boekje bevat de schutbladaantekening: ‘Voor Poe en Moe, die het vijf jaar met hun schoonzoon uithielden. 17 nov. ’53. Jacques’. Enzovoorts, enzoverder. In zijn belangrijke boek over James Joyce staat de opdracht: ‘Voor mijn vrouw en onze vele goede jaren. Jacques. 6 Febr. 1967’. De schrijver was hier de tel misschien kwijt. Nu vraag ik me af of Den Haan zijn uitgever zover kreeg dat elk nieuw boek op de kop af op zijn trouwdag verscheen.
Je krijgt als lezer toch een beetje argwaan, als een roman niet meteen met het verhaal begint, maar opent met bladzijden vol aanbevelingen. Het was in het fin-de-siècle een terugkerende uitgeverstruc. Het waren echter niet de beste romans die dit extra duwtje in de rug kregen. De Terugweg (1929) van Adriaan Trabak is een interessant boek, maar lekker weg lezen doet het niet, al beweren Van Deyssel, Querido c.s. het tegendeel in hun inleidende aanbevelingen. De roman Astrale liefde (1916) van Johan Hora Adema begint pas nadat o.a. Kloos, Van Logchem, Reddingius de schrijver hun lof hebben toegezwaaid voor zijn boek Thea, waarvan Astrale liefde de ‘tweede omgewerkte druk’ is.
lees verder ›
Volgens Clara Eggink was J.C. Bloem maar aan één ding echt verslaafd. Niet aan drank, maar aan boeken. De dichter liet bij zijn dood in 1966 dan ook een woonboot vol met boeken na. Zo’n vijfhonderd exemplaren werden na een strenge selectie aangekocht door de Maatschappij der Nederlandsche Letterkunde, terwijl het overgrote deel in februari 1968 onder de hamer kwam bij veilinghuis Beijers. Bloem was een bibliofiel – al was je dat in zijn tijd misschien al snel. De dichter ontving boeken met opdracht van Roland Holst, privé-uitgaven van Du Perron in een oplage van slechts 50 stuks en op naam van Mr. J.C. gedrukte luxe-exemplaren van deeltjes uit de bibliofiele reeks Palladium. Daar hoefde hij weinig moeite voor te doen. De boeken belandden als vanzelf in de boekenkast van Bloem.
lees verder ›
