Somberman Théo Apothéoz weet het ook allemaal niet meer, maar een verrassing ligt altijd op de loer

Als een verhaal ’tragikomisch’ wordt genoemd, is het altijd uitkijken geblazen. Vaak is het tragische niet echt grappig, of omgekeerd. Meneer Apothéoz van het duo Dawid en Julie Frey moet het komische hebben van Théo, de protagonist van het verhaal, die vindt dat zijn familienaam Apothéoz ongeluk brengt. Alles mislukt waar een Apothéoz zich in mengt, dat is immers al generaties lang het geval. Oké, de opsomming van wat misging met zijn voorouders is grappig, maar we zien Théo vooral als een wat twijfelende en larmoyante jongeman, die geen knopen doorhakt en niet stevig in zijn schoenen staat. Hij is verliefd op Camille, maar als zij hem vraagt een keertje samen te fietsen, slaat hij dat tot haar ongenoegen af. Als zij even later bij de bink van het dorp achterop stapt, is Théo teleurgesteld. Zo’n type dus.

Thuis heeft hij het niet getroffen, met een alcoholische vader die teert op een slim uitgedachte lijfrente-constructie die we voor waar aannemen. Dan is er een bemoeizuchtige buurman, die Théo moeilijke vragen stelt, behalve als het er echt toe doet. Zo zit er wel meer onlogica in het verhaal, al kan dat allemaal onder het komische worden geschaard. Het scenario van Julie Frey is luchtig en hoeft het niet van het mysterieuze te hebben. Veel zien we gewoon niet aankomen: het is verrassend en dat past bij de sfeer van het verhaal. De tekeningen van Dawid zijn in een halfkarikaturale stijl, met dopneuzen en grote kinnen, maar tegelijk ook met genoeg emotie om het echt te houden. Zo wordt het dramatische altijd afgeroomd en schrikken we niet van een akkefietje meer of minder. Wat opvalt is dat de personages acteren in een vrijwel leeg decor: veel andere mensen zijn er niet. Ze zitten altijd alleen aan de toog, op straat loopt vrijwel niemand en in de haven is het uitgestorven. Het kleurgebruik zet dit nog extra aan: het is wat somberend.

Wat dit verhaal interessant maakt is dat alle verkeerde stappen die Théo zet, resulteren in nieuwe kansen – die hij vervolgens weer laat voorbijgaan. En precies dan ontmoet hij op een terrasje de schrijver Antoine Pépin, die bekend is van het boek Beter leven met anderen en met zichzelf [sic]. Die zit met een writer’s block en is op zoek naar materiaal voor een roman. Als Théo hem vertelt wat er in zijn leven gaande is, fleurt Antoine op: dat is een geweldig plot. Omdat Théo Antoine helpt met zijn verhaal, besluit Antoine hem ook te helpen: Théo’s grote liefde terug te vinden en haar de waarheid te zeggen. Dat Théo, hoe tragikomisch ook, klaar is om haar hart te veroveren. Dat beweert Pépin namelijk voluit in zijn succesvolle boek over zelfontwikkeling.

Vanaf dan verandert alles nog een keer, maar nu echt. Het tragikomische maakt plaats voor een donkerder verhaal. Er gaat iets te veel mis; het loopt gierend uit de hand. En als alles is opgeveegd, dient het onvermijdelijke slot zich aan. Dat is nogal willekeurig, mogelijk omdat het er minder toe doet. Het had evengoed tien andere eindes kunnen hebben. Deze is prima en passend. Wat overblijft is een geestige vertelling, die met heel veel toevalligheden aan elkaar zit geplakt, en waar het vooral gaat om de oplossingen die Théo en Antoine bedenken voor alle problemen die zich voordoen – maar daarover kan hier niet gesproken worden, dat bewaren we mooi voor de lezer.

Stefan Nieuwenhuis

Dawid & Julie Frey – Meneer Apothéoz. Lauwert Uitgeverij. 120 blz. hardcover. € 31,95.