Het begon in 1988 toen een dichtregel van Jules Deelder te lezen was op een Rotterdamse vuilniswagen. ‘Het gedicht is een bericht.’ Het initiatief van Poetry International is sinds deze week uitgeroepen tot Nederlands Immaterieel Erfgoed. Daarmee bevindt het zich in goed gezelschap van onder meer het fierljeppen, de papierknipkunst, de Sallandse Bottermarkt in Raalte, het melkbusschieten in Kampen en het stoken van Limburgse stroop.

Een mijlpaal die niet alleen de poëzie in de schijnwerpers zet, maar ook de mensen die de stad schoonmaken. Ze hebben al menig voorbijganger een moment van verwondering gebracht.
Het proces is simpel: de stadsreinigingsdienst van de Gemeente Rotterdam geeft een seintje als er nieuwe vuilniswagens en veegmachines aankomen en vervolgens gaat Poetry International aan de slag met het selecteren van mooie dichtregels. In de loop der jaren zijn er al honderden regels verschenen op de vuilniswagens, van lokale tot nationale en zelfs internationale dichters. Met dit jaar een primeur: dit jaar verscheen de eerste dichtregel in Nederlandse Gebarentaal op een vuilniswagen.

De betrokkenen hebben allemaal verheugde statements afgeleverd:

Directeur van Poetry International, Diana Chin-A-Fat: “Wat ik persoonlijk zo fantastisch vind aan Het gedicht is een bericht; het is geen luidruchtig statement, maar een stille, consistente aanwezigheid van poëzie in de stad. De dichtregels nodigen uit tot kijken, lezen en denken en weten juist daardoor je aandacht te vangen. Bovendien maken we met het project zichtbaar wat ons als organisatie altijd zal blijven drijven: de liefde voor poëzie.”

Die liefde voor poëzie deelt ook Joan Nunnely, de Rotterdamse wethouder van Cultuur, samenleven en taal. “Je staat te wachten tot de vuilniswagen voorbij is en leest een zin die je de rest van de dag bijblijft. Dat vind ik de kracht van dit project: poëzie gewoon op straat. Onze reinigingsmedewerkers en Poetry International houden deze bijzondere traditie al bijna veertig jaar levend. Deze erkenning is ook een compliment aan hen.”

Manager Inzameling Thomas van Brakel is blij met de poëzie op zijn vuilniswagens: “Omdat wat vuilnis is voor de één, kunst is voor de ander. We maken de stad schoon en voegen ook nog schoonheid toe.” Vuilniswagenschauffeur en dichter Paul Keijzer sluit zich daarbij aan: “We leven in een drukke wereld en als je dan een beetje poëzie leest, kom je tot rust.”

(foto: in 2016 kreeg onder grote belangstelling op de Frankfurter Buchmesse een Duitse vuilniswagen een dichtregel van Anneke Brassinga, CP)