Mannen die weggaan

Ella, de hoofdpersoon in Kamers in de tijd van Parool-journaliste Anna Herter, lijkt een zelfstandige, moderne jonge vrouw. Ze treedt tijdelijk op als manager in de koffiebar als haar baas overspannen thuiszit. Ze zoekt haar vertier op een kinky-datingapp waar ze haar partners voor een one-night stand selecteert, uitprobeert en eventueel weer aan de kant zet. Tegenover haar vriendin verdedigt ze haar voorkeur om gedomineerd te worden.

Het is juist superfeministisch, sterk, om je seksuele behoeftes zo schaamteloos na te jagen. Om je niet te voegen naar een beeld als dat niet bij je past, of dat beeld je nou door het patriarchaat of door een feministische beweging wordt opgelegd.

Haar leven verandert totaal als ze via de app in contact komt met de zestien jaar oudere Engelse gitarist Nathan, die met zijn band in Paradiso speelt. Ze houden ook na zijn vertrek contact en hun relatie gaat meer betekenen dan bizarre seks. Er ontwikkelt zich een allesverzengende liefdesaffaire. Waar het kan zoekt Ella de Engelsman tussen zijn optredens op, onderwijl appen ze elkaar dag en nacht. Ella is geobsedeerd door haar liefde voor Nathan, die haar elk moment van de dag bezighoudt. Maar die liefde maakt haar ook onrustig. ‘Want als hij er niet was, was ze bezig met wanneer hij weer zou komen, hoelang dat nog duurde, onafhankelijk van of ze überhaupt al een nieuwe datum hadden gekozen. En als hij er wel was, was ze bezig met wanneer hij weer zou weggaan.’

Maar als Ella de toekomst van hun relatie wil bespreken, kruipt Nathan in zijn schulp. Het opwerpen van de vraag luidt het einde van de relatie in. Ella verwijt zichzelf dat ze het onderwerp ter sprake heeft gebracht. ‘Ze had er nooit over moeten beginnen, ze had het kapotgemaakt door erover te beginnen.’

Ella is volledig uit het veld geslagen. Waar de liefde eerst zoveel vreugde en opwinding bracht, is het verlies ervan voor haar bijna onverdraaglijk. Ze brengt de nachten huilend door en vindt troost in de armen van haar moeder, die ook haar verdriet niet kan stelpen. Gaandeweg de roman kom je meer te weten over de butsen die Ella in het verleden heeft opgelopen en die in haar huidige gedrag doorwerken. Het verlies van Nathan roept duistere herinneringen op aan zaken waarmee ze nog altijd niet in het reine is gekomen: het opgroeien tussen twee gescheiden ouders, de getroebleerde verhouding met haar stiefbroer, de immer afwezige vader. ‘Is dat hoe tijd werkt?’ vraagt Ella zich af. ‘Stapelen herinneringen zich op elkaar, verdrukken nieuwe ervaringen de oudere? Of sorteren herinneringen zichzelf op gewicht, verdrukken de zwaardere de lichtere, gebeuren er een paar substantiële dingen in een leven die als pakken drinkyoghurt in een boodschappentas de krentenbollen onderin verpletteren?’

Kamers in de tijd is een klassieke verhaal over een verloren liefde. Gepassioneerde en wanhopige brieven zijn vervangen door vergelijkbare appjes. Maar het is ook een verhaal over verlies. Ella’s leven wordt getekend door de mannen die haar hebben verlaten: vader, broer en minnaar. Anna Herter, die met dit boek debuteert als romanschrijfster, weeft de traumatische herinneringen van Ella zorgvuldig en gedoseerd door het verhaal. ‘Tijd is een huis met oneindig veel kamers, en dat wij steeds gedwongen worden een kamer te verlaten, betekent niet dat de kamers die we achterlaten ophouden te bestaan.’ Anna Herter heeft een geslaagd debuut geschreven, waarbij, zeker in het laatste deel, het sentiment niet wordt geschuwd.

Aart Aarsbergen

Anna Herter – Kamers in de tijd. Querido, Amsterdam. 272 blz. € 22,50.