Nieuws: Schrijvers met een baan ernaast maken minder kans op een literaire prijs
‘Achtergrond auteur weegt mee bij literaire debuutprijzen’ kopt de Radboud Universiteit bij een bericht over het promotieonderzoek van Anne Oerlemans. Zij promoveerde gisteren aan die universiteit met een onderzoek naar de achtergronden bij jurybeoordelingen. Ze kreeg de beschikking over de notulen bij de juryberaadslagingen van de ANV Debutantenprijs en daaruit blijkt dat juryleden niet alleen naar het boek kijken, maar ook naar de schrijver.
‘Hoewel je wellicht zou denken dat jury’s het boek op zichzelf beoordelen en het daarbij niet uit zou moeten maken wie de auteur van een boek is, bleek uit de jurynotulen dat er, in ieder geval bij de ANV Debutantenprijs, wel degelijk wordt gekeken naar wie de auteur is bij de beoordeling van literatuur. Auteurs die naast het schrijven een andere carrière hebben, worden bijvoorbeeld minder serieus genomen als literair auteur. Mijn onderzoek laat zien dat de beoordeling van jury’s zeker niet altijd objectief is.’
Er bestaat bij jury’s nog een romantisch beeld van een echte schrijver:
‘Een ‘echte’ auteur is iemand die tijd en ruimte heeft om de hele dag op een zolderkamer te zwoegen voor de kunst. In de praktijk kan slechts een handvol auteurs rondkomen van het schrijverschap; de meesten hebben een andere baan of zijn ondernemer en schrijven daarnaast ook een boek.’
Oerlemans heeft ook gezien dat meer experimentele romans minder in aanmerking komen voor de prijs.
Op de site van Vox (van de Radboud Universiteit) zegt Oerlemans tegen tweevoudig debuutprijswinnaar Annemarie Haverkamp wat de meest prestigieuze debuutprijs is:
Ik heb de prijzen van 2018 met elkaar vergeleken. Toen leverde de Lucy B. en C.W. van der Hoogtprijs 7.500 euro op; de Bronzen Uil 7.000. De Anton Wachterprijs levert het minste geld op (2.000 euro), maar dat is dan weer de meest prestigieuze.
Lees het hele interview hier.

Het geldt algauw als populistisch om dit een voorbeeld van elitarisme te noemen, maar dat is het in dit geval wel degelijk. Zeker een debutant die geen baan heeft en zich 100% aan het schrijven kan wijden kan alleen maar bevoorrecht zijn. Dat dit als voordeel geldt, verraadt een perspectief dat zo doordrenkt is van privilege dat het blijkbaar niet eens meer als zodanig wordt herkend.
Had Willem Elsschot niet een baan?
Als buitenstaander verbaas ik me zeer over de schrijverswereld. Heel bijzonder hoe “klein” die is!
Dit is weer een voorbeeld van het hedendaagse probleem van de beoordeling van literaire teksten, niet alleen de tekst doet er toe, maar ook de schrijver: of deze vriendjes heeft in het literaire wereldje, de juiste politieke voorkeur, liefst een seksuele geaardheid die afwijkt van die van de meerderheid, een ongelukkige, liefst ook criminele, jeugd, roept u maar… de tekst zelf lijkt er nog maar weinig toe te doen (bahalve natuurlijk als het literaire wereldje een keer buiten de boot valt bij het boekweekheschenk, dan zijn de rapen gaar).
Eigenlijk zou bij een boekbeoordeling de naam van de auteur niet bekend mogen zijn bij de beoordelaar.
Hier een linkje naar een langer artikel hierover: https://www.voxweb.nl/nieuws/kans-maken-op-een-literaire-debuutprijs-schrijf-dan-geen-al-te-experimenteel-boek
Ik krijg jeuk van het AI-gegenereerde plaatje.