Over de stoere skater Mats, die eerst Michelle werd genoemd

In Mijn broer is een baas vertelt de Zweedse Jenny Jägerfeld over de elfjarige Mats. Hij is geboren als jongen, maar wel in een meisjeslichaam. Hij weet zéker dat hij een jongen is. Nu moet hij daar alleen zijn omgeving nog van overtuigen.

Als de in Stockholm wonende Mats in de zomervakantie met zijn moeder mee gaat naar Malmö, ontmoet hij in de tuin van het appartementencomplex waar ze logeren de stoere Kilian. Mats merkt dat Kilian hem meteen ziet als jongen en dat voelt als een enorme bevrijding. In Malmö en bij Kilian kan hij zichzelf zijn. Er ontstaat alleen al snel een dilemma, want na een middag skateboarden sluit Kilian een bloedbroederschap tussen hem en Mats:

‘Nu zijn we bloedbroers,’ zei Kilian tevreden. ‘Dat kun je worden als je iemands leven hebt gered.’
‘Wat betekent dat?’ vroeg ik en ik keek naar mijn hand, die rood was van ons vermengde bloed.
‘Dat betekent dat we voor altijd voor elkaar opkomen en dat we er voor elkaar zijn, wat er ook gebeurt! En dat we eerlijk zijn. We vertellen elkaar altijd de waarheid, de hele waarheid, en niets anders dan de waarheid. Je bent vanaf nu mijn broer, mijn bloedbroer, mijn bro!’

Mats heeft Kilian vanaf het begin echter niet de hele waarheid verteld. Hij houdt iets achter wat voor hem heel belangrijk is. Hoe gaat dat aflopen?

Als lezer kijk je meteen met Mats mee, omdat Jägerfeld gekozen heeft voor het ik-perspectief. Dat is heel doeltreffend; het geeft de lezer een helder inzicht in de wereld van een transgender kind. En een transgender kind zal zichzelf in dit boek goed kunnen herkennen.

Het boek is chronologisch verteld, heeft korte hoofdstukjes en is vlot geschreven en licht van toon. Mats beschrijvingen van zijn vader en moeder zijn grappig. Zijn worsteling met zijn omgeving geloofwaardig. Je kunt je goed en makkelijk in zijn personage inleven en begrijpt daardoor niet, net als Mats zelf, waar de anderen nu zo moeilijk over doen.

Mijn broer is een baas heeft een hoogst actuele thematiek en is bovendien ook een vlot, grappig en hartverwarmend verhaal, dat óók over vriendschap en loyaliteit gaat en over liefhebbende ouders die ook wel eens worstelen. Het is dan ook niet voor niets dat Jenny Jägerfeld met dit boek afgelopen zomer een Zilveren Griffel won in de categorie negen tot twaalf jaar.

Mariska Venema

Jenny Jägerfeld – Mijn broer is een baas. Uit het Zweeds vertaald door Mijke Hadeweg van Leersum. Uitgeverij Ploegsma, Amsterdam. 136 blz. € 15,99.