voor Gerrit Komrij
Vingt lithographies pour un livre que j’ai lu (1945) is een naamloos boek – maar vroeger of later wordt een tekst of kunstwerk vanzelf toegeschreven aan iemand, soms zelfs twee iemanden (Wilhelmus). De homo-erotische teksten in Vingt lithographies zijn grotendeels afkomstig uit het werk van Jean Genet. De twintig bijpassende litho’s, waarvan de braafste matrozen en stoere jongens in strakke broeken tonen, worden toegeschreven aan Roland Caillaux, een betrekkelijk onbekende Franse kunstenaar. Een man zonder jaartallen, die bijrolletjes had in Franse speelfilms. Hij was sergeant in Jean Renoirs Tireau flanc en fietste voorbij in de Franse remake van Let us be gay. Niet grappig.
lees verder ›
Hij pist over z’n schoentjes
Wat onderscheidt ‘origineel’ van ‘raar’ en ‘eigen’ van ‘gek’? Sommige poëziebesprekingen ontkomen er niet aan naast een beschouwing van een bundel ook een overdenking van vaak onbetwist begrippengereedschap te zijn. Anders gesteld: ze dwingen de bespreker zich af te vragen wat hij eigenlijk onder poëzie verstaat en hoe gedichten te benaderen. Deze wellicht twijfelachtige eer is weggelegd voor de deze zomer bij Querido verschenen debuutbundel van Martijn den Ouden (1983): Melktanden.
lees verder ›
Tijd voor een halfjaarlijks onderzoek naar de sites van literaire uitgeverijen. In hoeverre kun je als gewone lezer zien wat er de komende maanden verschijnt? Dit weekend vindt Manuscripta weer plaats: uitgeverijen showen hun nieuwe boeken aan kranten, tijdschriften en belangstellenden. Tzum stelt de vraag: kunnen we als websitebezoeker ook zien wat er staat te gebeuren? Klik op de namen van de uitgeverijen om naar de catalogus te gaan. lees verder ›
Het dichterschap als dekmantel
‘Ik, Wim Klein, wil neuken en wel zo snel mogelijk.’ De eerste zin van het eerste verhaal van Om vijf uur in de middag, de nieuwe verhalenbundel van Remco Campert, laat aan duidelijkheid niets te wensen over. Een bestseller wil Wim Klein schrijven en dan ook nog graag een onverbiddelijke bestseller net als Jan Cremer lang geleden. Het humoristische verhaal ‘Bestseller’ lijkt in opdracht geschreven, waarschijnlijk ter gelegenheid van een jubileum van de rebel uit Twente. lees verder ›
Het verschijnen van het vijftigste nummer van Tzum is een mooie aanleiding om wat interviews uit het archief van de papieren Tzum online zetten. Het onderstaande interview met Francis Stuart doos Hans van der Heijde en Jacques Ruis werd in 1999 gepubliceerd in Tzum 3/4. De Ierse schrijver overleed in 2000.
Een eeuw tegendraadsheid: Francis Stuart
Tijdens een bezoek aan Belfast in 1992 stonden wij voor de etalage van vrijwel elke boekhandel oog in oog met het portret van de Ierse auteur Francis Stuart, op dat moment al zeer bejaard. We hadden allebei een aantal jaren eerder zijn roman Black List – Section H gelezen. We hadden dat boek toen goed, erg goed gevonden. Een plan tot vertaling ontstond zelfs, maar het kwam er niet van. Intussen hadden we ons verbaasd over de onbekendheid van deze schrijver. In Belfast lag dat kennelijk heel anders. In gesprekken bleek dat ook: ‘natuurlijk’ kende men hier Francis Stuart. lees verder ›
Tzum bestaat vijftig nummers, of twaalf en een half jaar. In het jubileumnummer een overzicht van die 50 nummers in anekdotes, een feestelijk stuk van L.H. Wiener over zijn afscheidsrede op school, de vertrouwde rubriek Carte Blanche van Arthur Japin, een verhaal van de eerste hoofdredacteur Derwent Christmas, gedichten van Krijn Peter Hesselink, Philip Hoorne en Jane Leusink, Zeer Korte Verhalen van A.L. Snijders en een jubilerend Artistiek Bureau en ter verhoging van de feestvreugde de huidige hoofdredacteur van de papieren Tzum, Roos Custers, peinzend op het graf van Paul van Ostaijen. Kortom: een echt bewaarnummer.
Tzum is te krijgen in de betere boekhandel en kost €6,50.
lees verder ›
Ik ben vandaag naar de tandarts geweest voor controle. Drie maanden geleden viel er een stukje van mijn kies en daar begon het allemaal… Kiezen.
Het blijft keuzes maken, overal en altijd. Mijn vorige column ging over de keuzes om boeken mee te nemen op vakantie. Ik nam er 10 mee, ik las er 8 en ik moest nog minstens 10 boeken thuislaten. Die lees ik dan wel als ik terug ben, dacht ik. En dat deed ik ook met drie boeken. Maar eenmaal een dag aan het werk, liet ik die andere zeven boeken achter me , want er komen weer nieuwe boeken uit. Allereerst heb ik de nieuwe Dimitri Verhulst gelezen. Prachtig mooie vertelling, schoon van taal en bijzonder van toon, daar houd ik van.
lees verder ›
Er komt een volwaardige en evenwichtige biografie van Boudewijn Büch (1948-2002). Dit maakt de Werkgroep Boudewijn Büch, onder leiding van televisiemaker Frits Barend, vandaag bekend. Het initiatief komt van een groep naaste familieleden en vrienden van de overleden dichter, criticus, schrijver, televisiemaker en bibliofiel. De plannen worden nu uitgewerkt door de Werkgroep Boudewijn Büch in samenwerking met de Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam (die nu een kortlopende Büchexpositie houdt) en het Biografie Instituut van de Universiteit van Groningen.
lees verder ›
Elk jaar weer kijk ik uit naar de zomervakantie, waarin ik nou eens echt de tijd heb om te lezen. Niets heerlijkers dan achter elkaar door te kunnen gaan en om, als een boek uit is, te gaan dubben over welke ik nu eens van de stapel zal pakken. Ik hoor dat ook terug van mijn klanten, die met stapels naar de kassa komen en daar graag een door ons geadviseerd boek bovenop leggen. Sommigen laten de boeken inpakken, dan is het een verrassing voor ze, in welke volgorde ze het leesvoer tot zich gaan nemen. Boeken kopen is zo een deel van de vakantievoorpret. (Zou dat bij de e-books straks ook zo voelen?)
lees verder ›
Voor liefhebbers van dode schrijvers is het lastig handtekeningen verzamelen. Je moet geluk hebben om in uitgaven handtekeningen tegen te komen. Dan is het een extra meevaller als een boek meer dan één handtekening heeft. Wat te denken van het Boekenweekgeschenk uit 1949 met de volgende tekenende auteurs: ‘A. Roland Holst, Constant van Wessem, J.W.F. Werumeus Buning, Henriette van Eyk, Evert Zandstra, Godfried Bomans, C.J. Kelk, M.H. Székely-Lulofs, Ro van Oven, H.G. Hoekstra, Theun de Vries, Maurits Mok, Anthonie Donker, Maurits Dekker, Adriaan van der Veen, Sam ?, J.C. Bloem, Anna Blaman, H.W.J.M. Keuls, Manuel van Loggem, Victor van Vriesland, Bert Voeten, G.H. ’s-Gravesande, Ed. Hoornik, Jef Last, C.C.S. Crone, S. Franke en A. Viruly’. Antiquariaat Fokas Holthuis brengt deze week in de nieuwsbrief twaalf boeken die meervoudig gesigneerd zijn.
De nieuwste nieuwsbrief staat nog niet online, die krijgen alleen ingewijden. Klik hier als je je abonneren wilt dan krijg je vast nog deze mailing toegestuurd.
Nog een argument tegen e-books: waar moet je signeren?
Al jaren klinkt uit de morrende gelederen van schrijvend en lezend Nederland de roep om een goed boekenprogramma op de vaderlandse buis. Zo nu en dan doet de publieke omroep een halfslachtige poging, maar die eindigt altijd in een spagaat tussen de gezelligheid van ‘Koffietijd’ en de dorheid van een alfabetiseringscursus van Teleac. Ondertussen zendt TV-Stad-Dronten al sinds 1994 een programma uit, dat van de eerste tot de laatste minuut gevuld is met schrijversinterviews, lezingen en literaire portretten. lees verder ›
Fans van Arnon Grunberg zullen binnenkort in grote drommen naar Arnhem afreizen. Boekhandel De Slegte aldaar zal op maandag 11 oktober het bord op de gevel veranderen in Arnon Grunberg Museum. Ter gelegenheid van allerlei jubilea presenteert de boekhandel een overzichtstentoonstelling met boeken, brieven en bijzondere parafernalia van de schrijver. Het initiatief komt van antiquaar in loondienst en Grunbergkenner Marco van Kampen. Topstuk van de expositie is de ‘adembenemende’ reeks brieven van Grunberg aan vriendin Rosie uit 1986. Van Kampen beleefde deze week een historische sensatie toen hij in de trein zat met een schoenendoos vol Grunbergpaperassen op schoot: ‘trillende en bezwete handen’. Tevens te bezichtigen is het bureau waaraan Grunberg zijn debuutroman Blauwe maandagen schreef. Het museum is tijdelijk: na 1 november worden er weer oude en nieuwe boeken verkocht.
Eerder werden liefhebbers van Grunbergs werk al verblijd met een eigenzinnig tijdschrift.